کارشناس گروه ورزش، میراث فرهنگی و گردشگری مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی
چکیده: (655 مشاهده)
بناهای تاریخی بهعنوان میراثفرهنگی و هویتی هر ملت، نقش حیاتی در انتقال ارزشهای تمدنی به نسلهای آینده دارند، اما به دلیل آسیبپذیری در برابر بلایای طبیعی و عوامل انسانی، همواره در معرض تهدید هستند. باوجود تصویب قانون حمایت از مرمت و احیای بافتهای تاریخی-فرهنگی مصوب ۱۳۹۸، ماده ۱۷ این قانون مبنیبر بیمۀ بناهای تاریخی ثبتشده در فهرست آثار ملی، پس از ۵ سال به طور کامل اجرایی نشده است. بررسیها نشان میدهد ۱۴۶۵۹ بنای تاریخی مشمول این قانون هستند که مالکیت ۷۴ درصد آنها خصوصی و ۲۶ درصد دولتی یا وقفی است. بااینحال، بیمهکردن این بناها با چالشهای متعددی از جمله دشواری در ارزشگذاری مالی و معنوی آثار، آسیبپذیری بالا در برابر زلزله و سیل، نبود زیرساختهای نظارتی، تحریمهای بینالمللی و ضعف مالی مؤسسات بیمۀ داخلی روبهرو است. همچنین، فقدان استانداردهای مشخص برای محاسبۀ حق بیمه و نبود شرکتهای تخصصی بیمۀ آثار تاریخی، اجراییسازی این موضوع را پیچیده کرده است. برای رفع این موانع، پیشنهاد میشود ماده ۱۷ قانون حمایت از مرمت و احیای بافتهای تاریخی-فرهنگی مصوب ۱۳۹۸ بهگونهای اصلاح شود که وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مکلف به درج میزان آسیبپذیری طبیعی و محیطی و قدمت بناهای تاریخی سامانه موضوع جزء (۱) بند (پ) ماده ۸۳ قانون برنامۀ هفتم پیشرفت با همکاری سازمان ثبتاسناد کشور شود. همچنین پیشنهاد میشود در اصلاح ماده مذکور، بیمۀ مرکزی جمهوری اسلامی ایران مکلف شود که قیمت پایۀ بیمه را صرفاً بر اساس هزینههای تخمینی مرمت و احیا تعیین کند. علاوهبراین نرخ بیمۀ زلزله مبتنیبر نوع سازه و مصالح بهکاررفته در بنا، متراژ و مساحت بنا، ارزش لوازم و اثاثیه موجود در محوطه بنا، هزینۀ بازسازی هر مترمربع از بنا در اثر تخریب به واسطۀ زلزله، و میزان خطرپذیری و در معرض زلزله قرارداشتن بنا تعیین شود.
شمارهی مقاله: 5
سرمقاله:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1405/2/16 | پذیرش: 1405/3/30 | انتشار: 1405/6/1