fa مطالعۀ تحلیلی تزیینات گره‌چینی منبر محراب الجایتو مسجد جامع اصفهان تخصصي Special پژوهشي Original Research Article <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:nasimYW;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA" style="font-size:13.0pt"><span b="" nazanin="">هندسه در معماری به‌عنوان یک ابزار برای ایجاد تنوع و حرکت در طراحی‌ها استفاده می‌شود. منابر چوبی یکی از عناصر ویژۀ آثار دوران اسلامی ایران است که خلاقیت‌ها، نوآوری‌ها و زیبایی‌های هنر کار با چوب را به نمایش می‌گذارند. مسجد جامع اصفهان با داشتن چندین منبر چوبی که در دوران متفاوتی ساخته ‌شده دارای ارزش ویژه‌ای در مطالعۀ تزیینات منبرهای تاریخی است. از این جمله می‌توان به منبر محراب الجایتو اشاره کرد که در شبستان الجایتو مسجد جامع اصفهان قرار دارد. در پژوهش پیش‌رو نویسندگان سعی در تحلیل ساختار تزیینات چوبی این منبر دارند. سؤالات این پژوهش عبارتند از: 1. تزیینات گره‌چینی منبر محراب الجایتو مسجد جامع اصفهان دارای چه شاخصه و ویژگی‌هایی است؟ 2. منبر محراب الجایتو مسجد جامع اصفهان دارای چه نوآوری‌هایی براساس ویژگی‌های فنی و هنری است؟ اهداف پژوهش شامل تحلیل هندسی، شناخت هندسۀ گره‌ها و بررسی ویژگی‌های فیزیکی و ظاهری منبر محراب الجایتو و نوآوری‌های آن براساس ویژگی‌های فنی و هنری این اثر هنری است. این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی، منبر مسجد جامع اصفهان را مطالعه و اطلاعات کتابخانه‌ای، اسنادی و میدانی را به‌صورت کیفی تجزبه و تحلیل کرده است. یافته‌های این مقاله نشان می‌دهد منبر مسجد جامع اصفهان با گره‌های هشت‌وطبل، ده تند، ده کند و شل‌ و هشت و چهارلنگه تزیین شده است. در انتها، این تزیینات گره‌چینی به‌صورت دقیق ترسیم و ارائه شده است. تحلیل‌ هندسی گره‌های کارشده در منبر مسجد جامع اصفهان نقش مهمی در شناخت تزیینات هندسی دورۀ تاریخی خود ایفا می‌کنند. این تحلیل می‌تواند به درک بهتری از نحوۀ ساخت و طراحی سازه‌های چوبی در گذشته بیانجامد و به حفظ تزیینات چوبی تاریخی کمک کند.</span></span></span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:Times New Roman;">Geometry in architecture is used as a tool to create diversity in designs, which is a highly significant topic. Wooden &ldquo;minbars&rdquo; are one of the special elements of Islamic art in Iran, showcasing creativity, innovations, and the beauty of wood craftsmanship. The Grand Mosque of Isfahan, with several wooden minbars constructed in different periods, holds special value for the study of the decorations of historical minbars. Among these is the Minbar of Oljaito, located in the Oljaito prayer hall of the Grand Mosque of Isfahan. In this research, the authors aim to analyze the structure of the wooden decorations of this minbar. Research question of this article is: 1. What are the characteristics and features of the geometric decorations of the Oljaito Minbar of the Grand Mosque of Isfahan? 2. What innovations do the Oljaito Minbar of the Grand Mosque of Isfahan exhibit based on its technical and artistic features? The objectives of this research include geometric analysis, understanding the geometry of Gereh, and examining the physical and aesthetic characteristics of the Oljaito Minbar and its innovations based on the technical and artistic features of this artwork. This study employed a descriptive-analytical method. The Minbar of the Grand Mosque of Isfahan was analyzed qualitatively using library, documentary, and field data. The findings of this article show that the Minbar of the Grand Mosque of Isfahan is decorated with &ldquo;Gereh Hasht&rdquo; and &ldquo;Tabl&rdquo;, &ldquo;Dahe Kond&rdquo; and &ldquo;Shol&rdquo;, ten slow knots, and &ldquo;Hasht&rdquo; and &ldquo;ChaharLengeh&rdquo;. Ultimately, these geometric decorations are depicted and presented more precisely. The geometric analysis of the Gereh used in the Minbar of the Grand Mosque of Isfahan plays an important role in understanding the geometric decorations of its historical period. This analysis can lead to a better understanding of how wooden structures were constructed and designed in the past and contribute to preserving historical wooden decorations.</span></div> مسجد جامع اصفهان, شبستان الجایتو, منبر محراب الجایتو, تزیینات چوبی, گره‌چینی Grand Mosque of Isfahan, Oljaito Prayer Hall, Oljaito Minbar, Wooden Decorations Patterns “Gereh” 12 21 http://jors-sj.com/browse.php?a_code=A-10-42-1&slc_lang=fa&sid=1 Reza Havaei Shamsabadi رضا هوایی شمس آبادی havaeireza04@gmail.com 1003194753284600309 1003194753284600309 No M.S.c in Restoration and Revitalization of Historical Buildings and Contexts, Department of Restoration, Faculty of Architecture and Environmental Design, Iran University of Science and Technology, Tehran, Iran کارشناس‌ارشد مرمت و احیاء بناها و بافت‌های تاریخی، گروه مرمت، دانشکدۀ معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران Sajad Moazen سجاد مؤذن sajadmoazen@iust.ac.ir‬ 1003194753284600310 1003194753284600310 Yes Assistant Professor, Department of Restoration, Faculty of Architecture and Environmental Design, Iran University of Science and Technology, Tehran, Iran استادیار، گروه مرمت، دانشکدۀ معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران