دوره 3، شماره 9 - ( 12-1404 )
جلد 3 شماره 9 صفحات 7-5 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
mansouri S A. Critical Studies in Applied Research. JORS 2026; 3 (9) : 1
URL: http://jors-sj.com/article-1-109-fa.html
URL: http://jors-sj.com/article-1-109-fa.html
منصوری سیدامیر. مطالعات انتقادی در پژوهش کاربردی. مکتب احیاء. 1404; 3 (9) :5-7
هیئت علمی دانشگاه تهران و پژوهشکده نظر، ایران
چکیده: (25 مشاهده)
به دنبال درخواست سازمان بهسازی، نوسازی و زیباسازی اطراف حرم مطهر حضرت معصومه (س)، گروه تحقیقاتی پژوهشکده نظر مرکب از 4 نفر پژوهشگر ارشد و 4 نفر همکار پژوهش از دی ماه 1402 تا آذر ماه 1404 در حوزه مسئلهشناسی «سیاستهای ارتقای کیفی منظر شهری قم» با رویکرد راهبردی مشغول فعالیت شدند. سیاست سازمان بهسازی، نوسازی و زیباسازی اطراف حرم مطهر حضرت معصومه (س) در استفاده از ظرفیت علمی کشور برای مسئلهشناسی در مقیاس راهبردی، اقدامی رایج در میان شهرداریها به حساب نمیآید. بررسی قانون و عرف مدیریت شهری نشان میدهد گویی دستگاههای مختلف شهرداری به بازوانی میمانند که برای «انجام» کار آفریده شدهاند و مسئولیت «اندیشه و تفکر» در خارج از آن قرار دارد.رویکرد جلب مشارکت مجموعههای علمی خارج از شهرداری برای بازخوانی مسائل شهر و شهرداری از سوی سازمان بهسازی، نوسازی و زیباسازی اطراف حرم مطهر حضرت معصومه (س)، مقدمه خوبی شد تا علاوه بر تأکید بر مهمترین مسئله شهر قم، مدیریت شهری فرصت تازهای بدست آورد که ارزیابی رویههای جاری خود را نه از زبان پیمانکاران (و مشاوران) یا کارکنان خود، که از منظر مجموعهای حرفهای، علمی و آشنا به مسئلههای شهری بشنود. این اقدام اگر استمرار یابد، از مصادیق مشارکت شهروندان در اداره شهر شمرده میشود که فارغ از عوامزدگی (پوپولیسم) و حرکات نمایشی است.
ورود متخصصان مستقل به عرصه سیاستگذاری شهری از طریق مسئلهشناسی، از کارآمدترین مصادیق مشارکت شهروندان در مدیریت شهر شمرده میشود. این کار در قم، داوطلبانه و با خواست ابتدایی سازمان بهسازی، نوسازی و زیباسازی اطراف حرم مطهر حضرت معصومه (س)، محقق شد. در پاسخ به خواست مسئلهشناسی مدیریت شهری قم، پیشنهاد گروه تحقیقاتی پژوهشکده نظر، خوانش جدید از مسئلههای اصلی شهر قم در فرآیند توسعه آن بود. برای اینکار میان انواع زمینههای قابل مطالعه، انتخاب گروه، محوری بود که نقش مهمتری در ادراک شهروندان و ارزیابی آنها از شهر خود داشت. این محور به زبان علمی روز، منظر شهری قم خوانده میشود. طبعاً در این دیدگاه منظر شهری با سیمای شهر که صورت و شکل کالبد و فیزیک شهر است متفاوت میباشد. اهمیت ادراک شهروندان از شهر، به دلیل نقش آن در رضایتمندی از مکان زندگی و زمینهسازی مشارکت شهروندان در مدیریت شهر است. هر چه امکان درک منسجم و متصل از شهر بیشتر فراهم شود، شهر برای شهروندان ملموستر، هویتمندتر و در نتیجه مقبولتر است. شهر به مثابه مکان، برآمده از کالبد و زندگی تاریخی، ظرفی است که با محتوای خود تناسب دارد. محتوای شهر، زندگی و فعالیت شهروندان است که رضایت از آن با فهم آنان نسبت به شهر رابطه مستقیم دارد.
در نتیجه اداراک شهر، پدیدهای رمانتیک و احساسی به شمار نمیآید و وجه کارکردی آن غلبه میکند. ادراک شهر به واسطه صورت شهر برای شهروندان رخ میدهد. از این رو مفهوم ادراک، متناظر منظر شهر خوانده میشود. وجه دیگر پیشنهاد گروه، بررسی نسبت منظر شهر با مقوله هویت شهر قم بود. هویت در زبان فلسفی، تداوم ماهیت شیء در طول زمان و از آن مستقل است.
ماهیت شهر، چیستی و مجموعه صفات شهر است که تحت اثر جهانبینی، عقاید و رفتار شهروندان، شهر را میسازد. طبعاً ماهیت شهر، مقولهای ارزشی و در نسبت با تفکر و دیدگاه شهروندان است. تداوم ماهیت در طول زمان، کیستی را میسازد. کیستی، هویت تاریخی و زمانمند ماهیت است. لذا در محتوای هویت، مدت زمان و دوره اتصال صفات پدیده مد نظر اهمیت مییابد و ارتباطی با وجوه ارزشی آن ندارد. لذا ماهیت، که به چیستی اشاره میکند، پدیده ارزشی و هویت که به تداوم تاریخی صفات (ماهیت) ارجاع میدهد، پدیده خنثی است. به غلط، در ادبیات مصطلح و عامیانه، هویت معادل حفظ ارزشهای گذشته خوانده میشود. اگر شهر بتپرستان نیز در طول تاریخ خود صفات شرکآور را حفظ کند، شهر با هویت خوانده میشود، چرا که در پاسخ کیستی، به تاریخ و دوره بتپرستی اشاره میشود. با عنایت به دو مفهوم «منظر شهر» به مثاله ادراک شهروندان از شهر خود و «هویت» به معنای تداوم تاریخی صفات شهر، گروه پژوهشی پیشنهاد بررسی هویت منظر شهری قم را ارائه کرد. این امر از طریق پنج پژوهش مستقل انجام شد.
ورود متخصصان مستقل به عرصه سیاستگذاری شهری از طریق مسئلهشناسی، از کارآمدترین مصادیق مشارکت شهروندان در مدیریت شهر شمرده میشود. این کار در قم، داوطلبانه و با خواست ابتدایی سازمان بهسازی، نوسازی و زیباسازی اطراف حرم مطهر حضرت معصومه (س)، محقق شد. در پاسخ به خواست مسئلهشناسی مدیریت شهری قم، پیشنهاد گروه تحقیقاتی پژوهشکده نظر، خوانش جدید از مسئلههای اصلی شهر قم در فرآیند توسعه آن بود. برای اینکار میان انواع زمینههای قابل مطالعه، انتخاب گروه، محوری بود که نقش مهمتری در ادراک شهروندان و ارزیابی آنها از شهر خود داشت. این محور به زبان علمی روز، منظر شهری قم خوانده میشود. طبعاً در این دیدگاه منظر شهری با سیمای شهر که صورت و شکل کالبد و فیزیک شهر است متفاوت میباشد. اهمیت ادراک شهروندان از شهر، به دلیل نقش آن در رضایتمندی از مکان زندگی و زمینهسازی مشارکت شهروندان در مدیریت شهر است. هر چه امکان درک منسجم و متصل از شهر بیشتر فراهم شود، شهر برای شهروندان ملموستر، هویتمندتر و در نتیجه مقبولتر است. شهر به مثابه مکان، برآمده از کالبد و زندگی تاریخی، ظرفی است که با محتوای خود تناسب دارد. محتوای شهر، زندگی و فعالیت شهروندان است که رضایت از آن با فهم آنان نسبت به شهر رابطه مستقیم دارد.
در نتیجه اداراک شهر، پدیدهای رمانتیک و احساسی به شمار نمیآید و وجه کارکردی آن غلبه میکند. ادراک شهر به واسطه صورت شهر برای شهروندان رخ میدهد. از این رو مفهوم ادراک، متناظر منظر شهر خوانده میشود. وجه دیگر پیشنهاد گروه، بررسی نسبت منظر شهر با مقوله هویت شهر قم بود. هویت در زبان فلسفی، تداوم ماهیت شیء در طول زمان و از آن مستقل است.
ماهیت شهر، چیستی و مجموعه صفات شهر است که تحت اثر جهانبینی، عقاید و رفتار شهروندان، شهر را میسازد. طبعاً ماهیت شهر، مقولهای ارزشی و در نسبت با تفکر و دیدگاه شهروندان است. تداوم ماهیت در طول زمان، کیستی را میسازد. کیستی، هویت تاریخی و زمانمند ماهیت است. لذا در محتوای هویت، مدت زمان و دوره اتصال صفات پدیده مد نظر اهمیت مییابد و ارتباطی با وجوه ارزشی آن ندارد. لذا ماهیت، که به چیستی اشاره میکند، پدیده ارزشی و هویت که به تداوم تاریخی صفات (ماهیت) ارجاع میدهد، پدیده خنثی است. به غلط، در ادبیات مصطلح و عامیانه، هویت معادل حفظ ارزشهای گذشته خوانده میشود. اگر شهر بتپرستان نیز در طول تاریخ خود صفات شرکآور را حفظ کند، شهر با هویت خوانده میشود، چرا که در پاسخ کیستی، به تاریخ و دوره بتپرستی اشاره میشود. با عنایت به دو مفهوم «منظر شهر» به مثاله ادراک شهروندان از شهر خود و «هویت» به معنای تداوم تاریخی صفات شهر، گروه پژوهشی پیشنهاد بررسی هویت منظر شهری قم را ارائه کرد. این امر از طریق پنج پژوهش مستقل انجام شد.
شمارهی مقاله: 1
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |