Journal of Revitalization School

fa کالبدشکافی یک شکست: تحلیل شکاف میان نظریات برنامه‌ریزان شهری و مسائل واقعی حاکم بر سکونت‌گاه‌های غیررسمی: مطالعه موردی کمپ بی بندر امام خمینی Understanding Regeneration Failure by Examining the Gap Between Urban Planners’ Theories and the Real Issues Governing Informal Settlements: A Case Study of Camp B, Bandar Imam Khomeini تخصصي Special پژوهشي Original Research Article سکونتگاه‌های غیررسمی، به عنوان یکی از چالش‌های پیچیده شهری در ایران، نیازمند رویکردهایی فراتر از مداخلات سنتی و کالبدی هستند. این پژوهش با تمرکز بر سکونتگاه غیررسمی کمپ B (شهرک شهید صباغان) در بندر امام خمینی، به کالبدشکافی دلایل شکست نظام‌مند پروژه‌های بازآفرینی در این منطقه می‌پردازد. روش تحقیق مبتنی بر تحلیل مبتنی بر نظریه زمینه‌گرا و تحلیل محتوای عمیق مصاحبه با سه گروه از کنشگران کلیدی (دولتی، متخصصان و ساکنان) و همچنین تحلیل فراوانی داده‌ها برای سنجش وزن موضوعی هر مقوله است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که کانون اصلی بحران، نه در مسائل اجرایی، بلکه در ریشه‌های عمیق مدیریتی نهفته است. بر اساس تحلیل فراوانی، مقوله حکمرانی ناکارآمد و گسست از زمینه با اختصاص ۴۱ کد باز، به عنوان مرکزی‌ترین بُعد شکست شناسایی شد. این مقوله که شامل آسیب‌شناسی در شناخت اولیه، رویکرد بالا-به-پایین و حذف مشارکت مردم است، بستر اصلی شکست را فراهم آورده. در رتبه دوم، پیامدهای چندبعدی ویرانگر با ۲۵ کد باز قرار دارد که در میان آن، «تخریب کالبدی» با ۱۱ کد، مشهودترین نتیجه این ناکارآمدی بوده است. جالب آنکه، مقوله ضرورت گذار پارادایمی ۱۰ کد باز از مقوله «فرآیندهای فرسایشی» (۹ کد باز) فراوانی بیشتری دارد که نشان‌دهنده تمایل شدید ذی‌نفعان به تغییرات بنیادین است. این مقاله نتیجه می‌گیرد که شکست پروژه، اساساً یک بحران پارادایمیک و مرتبط با الگوی حکمرانی است. لذا هرگونه مداخله مؤثر در آینده باید از راه‌حل‌های صرفاً تکنیکی فراتر رفته و بر اصلاح مدل حکمرانی به سوی رویکردی مشارکتی، زمینه‌مند و مردم‌محور متمرکز شود.   Informal settlements, as one of the complex urban challenges in Iran, require approaches that go beyond traditional and physical interventions. Focusing on the informal settlement of Camp B (Shahid Sabbaghan Town) in Bandar Imam Khomeini, this research dissects the systemic reasons for the failure of regeneration projects in this area. The research method is grounded in grounded theory and deep content analysis of interviews with three groups of key actors (state officials, experts, and residents), alongside frequency analysis to assess the thematic weight of each category. Findings indicate that the core of the crisis lies not in implementation issues but in deep managerial roots. Based on frequency analysis, the category of inefficient governance and detachment from context, with 41 open codes, was identified as the most central dimension of failure. This includes deficiencies in initial diagnosis, a top-down approach, and the elimination of public participation, which together provided the underlying ground for failure. In second place, multidimensional destructive consequences, with 25 open codes, emerged, among which “physical destruction,” with 11 codes, was the most evident outcome of this inefficiency. Interestingly, the category of paradigm shift necessity (10 open codes) had greater frequency than “erosive processes” (9 open codes), indicating a strong inclination among stakeholders toward fundamental change. The paper concludes that the project’s failure is essentially a paradigmatic crisis linked to the prevailing governance model. Therefore, any effective future intervention must go beyond purely technical solutions and focus on reforming the governance model toward a participatory, context-sensitive, and people-centered approach.   سکونتگاه غیررسمی, بازآفرینی شهری, حکمرانی شهری, تحلیل مسئله, گذار پارادایمی, بندر امام خمینی, کمپ B شهرک شهید صباغان. Informal settlement, urban regeneration, urban governance, problem analysis, paradigm shift, Bandar Imam Khomeini, Camp B (Shahid Sabbaghan Town). 56 63 http://jors-sj.com/browse.php?a_code=A-10-115-1&slc_lang=fa&sid=1 Amirmohammad Usefi امیرمحمد یوسفی yousefi.mohammad@ut.ac.ir No University of Tehran گروه مدیریت شهری، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، ایران Mohammadsaleh Shokouhibidhendi محمدصالح شکوهی بیدهندی shokouhi@iust.ac.ir Yes University of Science and Technology (IUST) گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت، ایران Amin Mohtajollah Yazdi امین محتاج الله یزدی mohtajallah1998@gmail.com No University of Science and Technology (IUST) گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت، ایران