Journal of Revitalization School

fa تبیین مدل مفهومی احیای فضاهای شهری با رویکرد انسان‌گرا با استفاده از روش (MCDM). نمونه موردمطالعه: منطقه ۸ شهر تبریز A Conceptual Model for Human-Centered Urban Spatial Regeneration with Emphasis on Physical Quality تخصصي Special مطالعه موردی Case Study شهرهای ایران با چالش‌های عمیق کالبدی ناشی از سلطه خودرو، ناپایداری اجتماعی و نابرابری فضایی مواجه هستند. این مقاله باهدف ارائه  مدلی مفهومی برای احیای فضاهای شهری با رویکرد انسان‌گرا، به مطالعه موردی منطقه ۸ تبریز پرداخته است. روش تحقیق حاضر ترکیبی از رویکردهای کیفی و کمی است. در گام نخست، با استفاده از مرور نظام‌مند ادبیات و بر اساس، مطالعات مرتبط شناسایی، غربالگری و انتخاب شدند و پس از استخراج، مقایسه و دسته‌بندی معیارهای مطرح‌شده در مطالعات منتخب، چهار مؤلفه اصلی و ۱۵ معیار کلیدی شهرسازی انسان‌گرا شناسایی شد. در گام دوم، پرسش‌نامه‌های محقق ساخته بین ۵۵ خبره دانشگاهی و اجرایی توزیع گردید و در گام سوم، با بهره‌گیری از روش (MCDM) معیارها تحلیل شدند. همچنین، برای تعیین وزن معیارها و زیرمعیارها از فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) و از رویکرد تصمیم‌گیری چندمعیاره با استفاده از روش TOPSIS برای ارزیابی و اولویت‌بندی راهبردهای پیشنهادی استفاده گردید. نتایج نشان داد که چهار راهبرد پیشنهادی، از نظر میزان تأثیرگذاری بر تحقق شهر انسان‌گرا دارای اولویت‌های متفاوتی هستند و راهبرد مرتبط با بهبود کیفیت کالبدی فضاهای شهری در رتبه نخست قرار گرفت. این یافته نشان می‌دهد که در محدوده موردمطالعه، ارتقای کیفیت کالبدی در کنار توجه هم‌زمان به ابعاد اجتماعی، زیست‌محیطی و مدیریتی، می‌تواند نقش مهمی در تحقق رویکرد شهر انسان‌گرا ایفا کند.   Iranian cities face profound physical challenges stemming from car dominance, social instability, and spatial inequality. This article aims to present a conceptual model for designing human-centered cities through a case study of District 8 of Tabriz. The research employs a mixed-methods approach, combining qualitative and quantitative methods. In the first stage, relevant studies were identified, screened, and selected through a systematic literature review. Following the extraction, comparison, and categorization of the criteria addressed in the selected studies, four main components and 15 key criteria of human-centered urban planning were identified. In the second stage, researcher-developed questionnaires were distributed among 55 academic and executive experts. In the third stage, the criteria were analyzed using a Multiple-Criteria Decision-Making (MCDM) approach. The Analytic Hierarchy Process (AHP) was used to determine the weights of the criteria and sub-criteria, while the Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS), as a multi-criteria decision-making method, was employed to evaluate and prioritize the proposed strategies. The results showed that the four proposed strategies differed in their level of influence on the realization of a human-centered city, with the strategy related to improving the physical quality of urban spaces ranking first. This finding indicates that, in the study area, enhancing physical quality, alongside simultaneous attention to social, environmental, and managerial dimensions, can play an important role in realizing the human-centered city approach.   فضاهای شهری، شهرهای انسان‌گرا، کیفیت کالبدی، مدل مفهومی، منطقه ۸ تبریز Urban spaces, Human-Centered Cities, Physical Quality, Conceptual Model, District 8 of Tabriz. 0 0 http://jors-sj.com/browse.php?a_code=A-10-172-1&slc_lang=fa&sid=1 Soheila Hamidzadeh Khiavi سهیلا حمیدزاده خیاوی 5048803108@iau.ac.ir 10031947532846001061 10031947532846001061 Yes Hamidzadeh Khiavi Soheila Department of Art and Architecture, Shab.C., Islamic Azad University, Shabestar, Iran. استادیار، گروه هنر و معماری، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران saeed Arbabi bostan abad سعید اربابی بستان آباد saeed_arbabibostanabad233@yahoo.com 10031947532846001062 10031947532846001062 No PhD Candidate in Urban Planning, Department of Architecture and Urban Planning, Aras International Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran دانشجوی دکتری شهرسازی، گروه معماری و شهرسازی، واحد بین‌المللی ارس، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، RASUL DAESKHAN رسول درسخوان RDARSKHAN@IAUT.AC.IR 10031947532846001063 10031947532846001063 No Assistant Professor, Department of Art and Architecture, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran استادیار، گروه هنر و معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران